Laatst bijgewerkt: 11-06-2026
Geld schenken: vrijstellingen, regels en tips
Kernpunten
- In 2026 mag u als ouder jaarlijks € 6.908 belastingvrij schenken aan uw kind — aan overige ontvangers € 2.769.
- De eenmalig verhoogde vrijstelling bedraagt € 33.129 (vrij besteedbaar) of € 69.009 (dure studie) voor kinderen van 18–40 jaar.
- Door geld te schenken bij leven verkleint u uw nalatenschap, waardoor uw erfgenamen later minder erfbelasting betalen.
- Ouders gelden voor de Belastingdienst altijd als één schenker, ook na een echtscheiding — de vrijstelling geldt gezamenlijk.
- Erfrechtplan helpt u bij het opstellen van een testament dat goed aansluit op uw schenkstrategie.
Geschatte leestijd: 9 minuten | Laatst bijgewerkt: juni 2026
In dit artikel
Geld schenken aan uw kinderen, kleinkinderen of andere dierbaren kan fiscaal zeer voordelig zijn — mits u het goed aanpakt. In 2026 gelden nieuwe vrijstellingsbedragen die bepalen hoeveel u belastingvrij mag schenken. Door slim gebruik te maken van deze vrijstellingen verkleint u uw nalatenschap en betalen uw erfgenamen later minder erfbelasting.
In dit overzichtsartikel leest u hoe geld schenken werkt, welke vrijstellingen in 2026 gelden, en hoe schenkingen samenhangen met uw testament en erfbelasting. Erfrechtplan helpt u bij het opstellen van een testament dat goed aansluit op uw schenkstrategie — voor het uitvoeren van een uitgebreid schenkingsplan verwijzen wij u naar een fiscaal adviseur.
Hoe werkt geld schenken?
Een schenking is juridisch gezien een gift: u draagt vrijwillig en onverplicht een geldbedrag over aan iemand anders. De Belastingdienst onderscheidt twee soorten vrijstellingen: de jaarlijkse vrijstelling (elk jaar opnieuw te benutten) en de eenmalig verhoogde vrijstelling (één keer in uw leven, onder voorwaarden).
Blijft uw schenking onder de vrijstelling, dan hoeft de ontvanger geen schenkbelasting te betalen en is er in principe geen aangifte nodig. Schenken u méér dan de vrijstelling? Dan betaalt de ontvanger schenkbelasting over het bedrag boven de vrijstelling. Het tarief hangt af van de relatie tussen schenker en ontvanger.
Goed om te weten: Schenken hoeft niet altijd om geld te gaan. U kunt ook onroerend goed schenken, zoals een woning of bouwgrond. Daar gelden wel andere regels en waarderingsvraagstukken voor.
Welke vrijstellingen gelden er voor schenkingen in 2026?
De Belastingdienst stelt jaarlijks de vrijstellingsbedragen vast. Hieronder vindt u de actuele bedragen voor 2026, zoals gepubliceerd door de Belastingdienst.
Jaarlijkse vrijstelling schenking 2026
| Wie schenkt aan wie? | Bestedingsdoel | Belastingvrij bedrag 2026 |
|---|---|---|
| Ouder(s) aan kind | Kind beslist zelf | € 6.908 |
| Iemand anders (bijv. grootouder, oom, tante, broer, zus of vriend) | Ontvanger beslist zelf | € 2.769 |
Blijft uw schenking onder deze bedragen, dan hoeft de ontvanger geen schenkbelasting te betalen en is er in principe geen aangifte schenkbelasting nodig. Wilt u weten welke bedragen er precies belastingvrij zijn en hoe u daar optimaal gebruik van maakt? Lees dan ons uitgebreide artikel over belastingvrij schenken.
Let op: Ouders gelden voor de Belastingdienst altijd als één schenker. Als u en uw (ex-)partner allebei schenken aan hetzelfde kind, telt dat als één schenking. Dit geldt ook als u gescheiden bent. Hetzelfde geldt voor partners aan de ontvangende kant: als partners allebei een schenking ontvangen van dezelfde schenker, telt ook dat als één schenking.
Eenmalig verhoogde vrijstelling: tot € 69.009 belastingvrij schenken
Naast de jaarlijkse vrijstelling bestaat er een eenmalig verhoogde vrijstelling. Deze is bedoeld voor ouders die een groter bedrag willen schenken aan een kind tussen de 18 en 40 jaar (of met een partner in die leeftijdscategorie). De dag waarop de ontvanger 40 jaar wordt, telt nog mee.
| Wie schenkt aan wie? | Bestedingsdoel | Belastingvrij bedrag 2026 |
|---|---|---|
| Ouder(s) aan kind (18–40 jaar) | Dure studie (kosten ≥ € 20.000/jaar) | € 69.009 |
| Ouder(s) aan kind (18–40 jaar) | Kind beslist zelf (vrij besteedbaar) | € 33.129 |
Bron: Belastingdienst — Eenmalig verhoogde vrijstelling 2026
Deze verhoogde vrijstelling mag slechts één keer per kind worden gebruikt door de ouders. Heeft het kind de verhoogde vrijstelling al eens gehad, dan vervalt het recht. Let op: deze verhoogde vrijstellingen komen in de plaats van de reguliere jaarlijkse vrijstelling. U kunt ze in hetzelfde kalenderjaar dus niet bij elkaar optellen. De ontvanger moet bovendien altijd aangifte schenkbelasting doen, ook als het bedrag volledig binnen de vrijstelling valt.
Voorwaarden dure studie
Voor de verhoogde vrijstelling van € 69.009 voor een dure studie gelden aanvullende eisen: de studiekosten moeten minimaal € 20.000 per jaar bedragen (exclusief levensonderhoud), de schenking moet door een notaris worden vastgelegd, en het kind moet het bedrag binnen het jaar van de schenking of de 3 kalenderjaren daarna (dus uiterlijk vóór 2030) hebben besteed aan de studie. Een schenking op papier is bij deze variant niet mogelijk.
Goed om te weten: Sinds 1 januari 2024 bestaat de eenmalig verhoogde vrijstelling voor de eigen woning niet meer. U kunt de vrij besteedbare variant (€ 33.129) wél gebruiken voor de aankoop of verbouwing van een woning, maar de specifieke woningvrijstelling is afgeschaft.
Voorbeeld: meneer De Graaf en zijn kinderen
Meneer De Graaf (62 jaar) heeft twee kinderen: Lisa (34 jaar) en Thomas (28 jaar). Hij heeft € 200.000 spaargeld en wil zijn kinderen financieel helpen, maar ook zijn nalatenschap verkleinen om erfbelasting te besparen.
Scenario 1: jaarlijks schenken
Meneer De Graaf schenkt elk jaar € 6.908 aan Lisa en € 6.908 aan Thomas. Dat is € 13.816 per jaar aan beide kinderen samen, volledig belastingvrij. Na 5 jaar heeft hij € 69.080 overgeheveld zonder dat er schenkbelasting is betaald.
Scenario 2: eenmalige schenking voor Thomas' studie
Thomas start een MBA-opleiding die meer dan € 20.000 per jaar kost. Meneer De Graaf maakt in 2026 eenmalig gebruik van de verhoogde vrijstelling en schenkt hem € 69.009 belastingvrij voor deze studie. Omdat deze verhoogde vrijstelling in de plaats komt van de jaarlijkse vrijstelling, is dit het maximale bedrag dat hij Thomas dit kalenderjaar belastingvrij mag schenken.
What betekent dit voor de erfbelasting?
Door te schenken verkleint meneer De Graaf zijn nalatenschap. Als hij over 10 jaar overlijdt met € 130.000 in plaats van € 200.000, betalen zijn kinderen over een kleiner bedrag erfbelasting. De besparing kan oplopen tot duizenden euro's, afhankelijk van het totale nalatenschapsvermogen. Meer weten over deze strategie? Lees ons artikel over schenken bij leven om erfbelasting te besparen.
Schenkbelasting versus erfbelasting: wat is het verschil?
Schenkbelasting en erfbelasting zijn twee kanten van dezelfde medaille. Beide worden geheven over vermogensoverdracht, maar het moment verschilt: schenkbelasting bij een gift tijdens uw leven, erfbelasting bij uw overlijden. De tarieven en vrijstellingen zijn vergelijkbaar maar niet identiek.
Schenkbelasting betaalt de ontvanger van een schenking boven de vrijstelling. Het tarief hangt af van de relatie: kinderen betalen 10–20%, verdere familie en niet-verwanten 30–40%. U kunt de berekening stap voor stap doorlopen in ons artikel over schenkbelasting berekenen.
Erfbelasting betalen uw erfgenamen over de waarde van uw nalatenschap na uw overlijden. De vrijstellingen voor erfbelasting liggen hoger dan voor schenkbelasting — een kind heeft bijvoorbeeld ruim € 25.000 vrijstelling bij een erfenis — maar het verschuldigde bedrag kan fors oplopen bij grotere nalatenschappen.
Door te schenken bij leven verkleint u uw nalatenschap. Daardoor verschuift u vermogen van de hogere erfbelastingschijf naar de lager belaste (of vrijgestelde) schenkingsruimte. Dit is de kern van een schenkingsplan: structureel schenken als onderdeel van uw estate planning.
Wilt u weten hoe u met een goed testament aansluit op uw schenkstrategie en flink kunt besparen op erfbelasting? Volg dan een gratis lezing bij u in de buurt, bekijk de gratis online lezing, of maak direct een gratis en vrijblijvende afspraak met een erfrechtspecialist.
Schenken en uw testament: hoe sluiten ze op elkaar aan?
Een schenking heeft direct invloed op uw nalatenschap en daarmee op uw testament. Als u bij leven grote bedragen schenkt aan één van uw kinderen, kan dat later tot scheve verhoudingen leiden — tenzij u dit vastlegt in uw testament. Denk aan inbrengverplichtingen, de gevolgen voor de legitieme portie, en de positie van uw partner.
Erfrechtplan helpt u bij het opstellen of aanpassen van een testament dat rekening houdt met eerdere schenkingen. Onze erfrechtspecialisten komen bij u thuis en brengen uw volledige situatie in kaart: vermogen, familie, eerdere schenkingen en wensen. Zo zorgt u ervoor dat uw testament and uw schenkstrategie op elkaar aansluiten.
Specifieke situaties
Schenken kan extra complex worden in specifieke familiesituaties. Als u schenkt aan kinderen, zijn er andere aandachtspunten dan wanneer u schenkt aan kleinkinderen — de vrijstellingsbedragen, de invloed op de erfenis, en de inbrengregels verschillen allemaal. En bij een samengesteld gezin of stiefkinderen komen er nog extra overwegingen bij.
Veelgestelde vragen over geld schenken
Wat gebeurt er als ik boven de vrijstelling schenk?
Als u meer schenkt dan het vrijgestelde bedrag, betaalt de ontvanger schenkbelasting over het meerdere. Het tarief hangt af van de relatie tussen schenker en ontvanger: voor kinderen geldt in 2026 een tarief van 10% over de eerste € 158.669 en 20% over het meerdere. Voor kleinkinderen en verdere verwanten liggen de tarieven hoger: 18% respectievelijk 36%. Niet-verwanten betalen het hoogste tarief van 30% tot 40%. De ontvanger moet zelf aangifte schenkbelasting doen bij de Belastingdienst, uiterlijk vóór 1 maart van het jaar dat volgt op het jaar van de schenking. Een concreet rekenvoorbeeld: schenkt u € 20.000 aan uw kind in 2026, dan is € 6.908 vrijgesteld en betaalt uw kind 10% over de resterende € 13.092 — dat is € 1.309 aan schenkbelasting. Let op: het rekenvoorbeeld wordt anders als de schenker de belasting betaalt in plaats van de ontvanger. Wilt u precies weten wat een schenking kost? Gebruik dan ons stappenplan om de schenkbelasting te berekenen.
Kunnen ouders allebei apart schenken aan hun kind?
Nee, de Belastingdienst ziet biologische of adoptieouders altijd als één schenker, ongeacht hun relatievorm. De jaarlijkse vrijstelling van € 6.908 geldt dus gezamenlijk, niet per ouder afzonderlijk. Zelfs als ouders gescheiden zijn en niet langer fiscaal partner zijn van elkaar, blijft de Belastingdienst hen voor de eenmalig verhoogde vrijstelling zien als één pot per ouderpaar. Een kind kan de verhoogde vrijstelling (€ 33.129 of € 69.009) dus maar één keer in zijn leven van zijn ouders ontvangen. Voor de jaarlijkse vrijstelling is er bij scheiding wel een uitzondering: na een definitieve echtscheiding gelden zij voor de reguliere jaarlijkse vrijstelling wél als twee aparte schenkers, waardoor een kind in theorie € 6.908 van de vader en € 6.908 van de moeder mag ontvangen.
Hoe vaak mag ik gebruikmaken van de eenmalig verhoogde vrijstelling?
De eenmalig verhoogde vrijstelling mag u slechts één keer per kind benutten in uw leven. Het maakt daarbij niet uit welke variant u kiest: of het nu gaat om de vrijstelling voor een dure studie (€ 69.009 in 2026), de vrij besteedbare variant (€ 33.129), of de inmiddels afgeschafte woningvrijstelling — zodra één van deze varianten is gebruikt, vervalt het recht op de andere varianten voor dat kind. Houd er bovendien rekening mee dat de verhoogde vrijstelling in het jaar van de schenking in de plaats komt van de jaarlijkse vrijstelling; u mag ze niet bij elkaar optellen. De reguliere jaarlijkse vrijstelling van € 6.908 per kind wordt pas weer bruikbaar in de jaren die volgen op het jaar waarin de eenmalige schenking is gedaan. De leeftijdsgrens is strikt: het kind (of diens partner) moet op het moment van de schenking tussen de 18 en 40 jaar oud zijn. De dag waarop de ontvanger 40 wordt, telt nog net mee.
Wie betaalt de schenkbelasting: de schenker of de ontvanger?
Officieel is de ontvanger verantwoordelijk for het betalen van de schenkbelasting. De ontvanger doet ook de aangifte bij de Belastingdienst, uiterlijk vóór 1 maart van het jaar na de schenking. Maar u kunt als schenker ervoor kiezen om de belasting voor uw rekening te nemen — dit heet 'vrij van recht' schenken. Houd er dan wel rekening mee dat de Belastingdienst de totale som (het geschonken bedrag plus de belasting die u betaalt) als schenking beschouwt. Daardoor valt de bruto schenking hoger uit en wordt de belasting berekend over een verhoogde grondslag, waardoor u per saldo meer belasting betaalt dan wanneer de ontvanger dit zelf afdraagt. Voor kinderen geldt in 2026 een tarief van 10% over de eerste € 158.669 en 20% over alles daarboven. Dit verschil tussen bruto en netto schenken lichten wij stap voor stap toe in ons artikel over schenkbelasting berekenen.
Hoe controleert de Belastingdienst een schenking?
De Belastingdienst controleert schenkingen op verschillende manieren. De meest directe methode is via de aangifte schenkbelasting die de ontvanger verplicht indient. Daarnaast heeft de Belastingdienst inzage in bankgegevens via het Centraal Informatiepunt (CIP), waarmee zij grote of ongebruikelijke transacties kan signaleren. Bij overlijden voert de Belastingdienst een bijzonder grondige controle uit: zij gaat na of er in de 180 dagen vóór het overlijden schenkingen zijn gedaan (die tellen fiscaal nog mee voor de erfbelasting). Ook onterecht verzwegen schenkingen uit het verleden kunnen via de navorderingstermijn alsnog worden belast, vermeerderd met een boete en rente. Het is daarom altijd verstandig om alle schenkingen schriftelijk vast te leggen — ook als het bedrag onder de vrijstelling blijft. Een simpele schriftelijke bevestiging met datum, bedrag en namen van schenker en ontvanger volstaat.
Mag ik contant geld schenken?
Ja, u mag contant geld schenken. Er is geen wettelijk verbod op contante schenkingen in Nederland. Maar er kleven wel praktische risico's aan. Een contante schenking is moeilijker te bewijzen als de Belastingdienst vragen stelt, bijvoorbeeld bij een vermogenscontrole of na uw overlijden. Bovendien kan bij opnames boven de € 10.000 de bank een melding doen van een ongebruikelijke transactie bij de Financial Intelligence Unit. Het is daarom sterk aan te raden om ook bij contante schenkingen een schriftelijke vastlegging te maken: noteer wie schenkt, aan wie, welk bedrag, en op welke datum. Bewaar deze verklaring bij uw administratie. Bij grotere schenkingen die boven de jaarlijkse vrijstelling uitkomen, is een notariële akte soms verplicht — bijvoorbeeld bij de eenmalig verhoogde vrijstelling voor een dure studie van € 69.009 in 2026. Wilt u precies weten wat u moet regelen bij een schenking? Lees dan ons artikel over de aangifte schenkbelasting.
Welke rol speelt Erfrechtplan bij schenkingen?
Erfrechtplan richt zich op nalatenschapsadvies en helpt u bij het opstellen van een testament dat optimaal aansluit op uw persoonlijke situatie — inclusief de gevolgen van eerdere of geplande schenkingen voor uw nalatenschap. Onze erfrechtspecialisten komen bij u thuis en brengen in kaart hoe uw vermogen, uw familiesituatie en eventuele schenkingen op elkaar inwerken. Op basis daarvan adviseren wij over testamentaire bepalingen die erfbelasting besparen, zoals het opvullegaat, de renteclausule of een tweetrapsmaking. Wij kunnen u concreet vertellen welke invloed een schenking heeft op de erfbelasting die uw nabestaanden later betalen. Voor het daadwerkelijk opstellen van een uitgebreid schenkingsplan of specifieke fiscale constructies verwijzen wij u naar een erkende fiscalist of financieel adviseur. Wilt u weten wat Erfrechtplan voor u kan betekenen? Volg een gratis lezing of maak een vrijblijvende afspraak met een erfrechtspecialist.
Samenvatting
Geld schenken is een krachtige manier om uw dierbaren nu al financieel te ondersteunen én om uw toekomstige erfbelasting te verlagen. In 2026 mag u als ouder jaarlijks € 6.908 belastingvrij schenken per kind, en aan overige ontvangers € 2.769. Daarbovenop bestaat de eenmalig verhoogde vrijstelling van maximaal € 69.009 voor een dure studie. Door deze vrijstellingen structureel te benutten — eventueel in combinatie met een goed testament — kunt u de belastingdruk voor uw nabestaanden aanzienlijk verlagen.
Meer weten over een (levens)testament?
Uitleg over testamenten? Volg een gratis lezing
Ontdek in een begrijpelijke lezing hoe u uw nalatenschap goed regelt en erfbelasting bespaart.
Hulp nodig bij uw testament? Plan een gratis adviesgesprek
Onze erfrechtspecialist komt bij u thuis of bespreekt uw situatie via beeldbellen. Vrijblijvend en gratis.
Een goed testament en levenstestament geeft uw familie rust.
Meer dan 300.000 anderen gingen u voor
Meer weten over testamenten?
Volg onze gratis lezing
Hulp nodig bij uw testament?